Większość zepsutych zegarków nie pada z powodu wady — psują je codzienne błędy właściciela. Kąpiel w modelu, który nie jest do tego stworzony, ustawianie daty o złej porze, samodzielne otwieranie koperty czy kontakt z magnesem potrafią uszkodzić czasomierz i przy okazji unieważnić gwarancję. Poniżej zebraliśmy najważniejsze rzeczy, których nie należy robić z zegarkiem — i wyjaśniamy, jak dbać o niego prawidłowo.
Nie kąp się w zegarku, który nie jest do tego stworzony
Największym nieporozumieniem jest traktowanie każdej wodoszczelności tak samo. Oznaczenie 30 m (3 ATM) to jedynie odporność na zachlapanie i deszcz — w takim zegarku nie wolno się kąpać ani myć rąk pod silnym strumieniem. Dopiero 50 m pozwala na kontakt z wodą, 100 m na pływanie, a 200 m i więcej na nurkowanie. Niezależnie od klasy obowiązuje jedna żelazna zasada: pod wodą nigdy nie ruszamy koronką ani nie wciskamy przycisków, bo w ten sposób zegarek błyskawicznie traci szczelność.
Nie ustawiaj daty i koronki byle jak
W zegarkach mechanicznych z datownikiem istnieje tak zwana strefa zakazana — zwykle między godziną 21 a 3 — kiedy mechanizm daty jest już zazębiony i przygotowuje się do zmiany. Przestawianie daty w tym czasie może uszkodzić delikatne kółka zębate. Jeśli chcesz ustawić datę, wcześniej przekręć wskazówki poza tę strefę. Pamiętaj też, by po ustawieniu czasu zawsze docisnąć koronkę do końca, a w modelach z koronką zakręcaną — dokręcić ją, bo to ona odpowiada za wodoszczelność.
Uważaj na magnesy, wstrząsy i wysoką temperaturę
Mechaniczne zegarki są wrażliwe na pole magnetyczne — namagnesowany czasomierz zaczyna się spieszyć lub spóźniać. Źródłem magnesu bywają głośniki, etui i zapięcia torebek, a nawet klapy laptopów. Zegarka nie kładziemy więc na sprzęcie elektronicznym. Szkodzą mu też silne wstrząsy (zdejmij go do prac z młotkiem czy wiertarką) oraz gwałtowne zmiany temperatury — gorąca kąpiel, sauna czy prysznic rozszerzają uszczelki i przyspieszają ich zużycie, przez co woda łatwiej dostaje się do środka.
Nie naprawiaj zegarka samodzielnie
Otwieranie koperty w domu to jeden z najprostszych sposobów, by nieodwracalnie uszkodzić zegarek i stracić gwarancję. Do wnętrza dostaje się kurz i wilgoć, a bez odpowiednich narzędzi łatwo zarysować mechanizm lub uszkodzić uszczelki. Wymianę baterii, regulację czy jakąkolwiek naprawę zawsze zlecaj autoryzowanemu serwisowi danej marki. Samodzielna ingerencja albo wizyta w nieautoryzowanym punkcie to najczęstsze powody odmowy naprawy gwarancyjnej.
Nie zaniedbuj przechowywania i czyszczenia
Gdy nie nosisz zegarka, przechowuj go w pudełku, z dala od wilgoci i pola magnetycznego. Zegarki automatyczne, których nie nosisz na co dzień, warto trzymać w rotomacie, żeby utrzymać je w ruchu. Unikaj kontaktu paska i koperty z perfumami, kosmetykami i środkami czystości — chemikalia niszczą zwłaszcza paski skórzane. Regularne, delikatne czyszczenie i okresowy przegląd w serwisie (zwłaszcza w modelach mechanicznych) sprawią, że zegarek posłuży wiele lat.
Co unieważnia gwarancję na zegarek
Warto znać typowe sytuacje, w których serwis może odmówić naprawy gwarancyjnej. Najczęściej są to: samodzielna próba naprawy lub oddanie zegarka do nieautoryzowanego punktu, mechaniczne uszkodzenia powstałe z winy użytkownika (rozbite szkło, wgnieciona koperta), utrata wodoszczelności wskutek obsługi koronki pod wodą oraz brak czynności przewidzianych w instrukcji, które należą do właściciela. Gwarancja zwykle nie obejmuje też naturalnego zużycia — ścierania powłok, drobnych zarysowań szkła czy zużycia paska.
Najczęstsze pytania o pielęgnację zegarka
Czym najlepiej myć zegarek?
Do czyszczenia zegarka najlepiej użyć miękkiej, lekko wilgotnej ściereczki, a w razie potrzeby delikatnej szczoteczki i letniej wody z odrobiną łagodnego mydła. Wodą i mydłem czyścimy jednak tylko koperty i metalowe bransolety — i wyłącznie wtedy, gdy zegarek ma odpowiednią wodoszczelność oraz dokręconą koronkę. Paska ze skóry nie moczymy, bo woda i pot niszczą skórę; przecieramy go tylko suchą lub lekko wilgotną ściereczką. Po czyszczeniu warto zegarek dokładnie osuszyć, zwłaszcza w okolicy koronki i zapięcia.
Co ile trzeba nakręcać zegarek?
To zależy od rodzaju mechanizmu. Zegarek automatyczny naciąga się sam podczas noszenia i nie wymaga nakręcania, o ile nosisz go regularnie; jeśli leżał kilka dni, warto go ręcznie nakręcić i ustawić czas. Zegarek mechaniczny z ręcznym naciągiem nakręca się zazwyczaj raz dziennie, najlepiej o stałej porze. Zegarek kwarcowy nie wymaga nakręcania w ogóle — działa na baterii, którą wymienia się co kilka lat.
Czy zegarek powinien się ruszać na ręce?
Lekki, wyczuwalny luz na nadgarstku jest normalny i wręcz wskazany — zbyt ciasno zapięty zegarek jest niewygodny i może podrażniać skórę. Bransoleta lub pasek powinny trzymać zegarek stabilnie, tak by nie obracał się swobodnie wokół ręki ani nie zsuwał na dłoń. Dobrą miarą jest możliwość wsunięcia jednego palca między pasek a nadgarstek. Jeśli zegarek przesuwa się za bardzo, warto skrócić bransoletę lub przełożyć sprzączkę na ciaśniejszy otwór.
Co zrobić, żeby zegarek się nie rysował?
Najskuteczniejsza jest profilaktyka: unikaj uderzeń o twarde powierzchnie, zdejmuj zegarek do prac fizycznych i nie kładź go szkiełkiem w dół. Modele z szafirowym szkłem są mocno odporne na zarysowania (twardość 9 w skali Mohsa), więc jeśli zależy Ci na trwałości, wybieraj właśnie takie. Stalowe koperty i bransolety z czasem i tak zbierają mikrorysy, ale wiele z nich można usunąć podczas profesjonalnego polerowania w serwisie. Na co dzień pomaga też zdejmowanie zegarka przed snem i przechowywanie go w pudełku.